Terugblik deelsessie Innovatie
Samen bouwen aan voldoende vakmensen voor de energietransitie
Hoe zorgen we ervoor dat er voldoende vakmensen beschikbaar zijn om het elektriciteitsnet op tijd uit te breiden? Die vraag stond centraal tijdens de deelsessie Arbeid tijdens de platformbijeenkomst van Taskforce Elektra. De conclusie was helder: de arbeidsmarktopgave is te groot om alleen met traditionele werving op te lossen. Alleen door samen te investeren in nieuwe doelgroepen, slimmer opleiden en betere begeleiding kan de sector de benodigde versnelling realiseren.
Een gezamenlijke arbeidsmarktopgave
De opgave is groot. Om de energietransitie mogelijk te maken zijn de komende jaren duizenden extra vakmensen nodig. Het grootste deel daarvan komt terecht bij aannemers en andere ketenpartners. Tegelijkertijd neemt de beroepsbevolking af, vergrijst de sector en kiezen minder jongeren voor een technische opleiding. Daarom werkt thema Arbeid van Taskforce Elektra samen met netbeheerders, aannemers, opleiders en overheden aan oplossingen die de instroom vergroten én nieuwe medewerkers sneller inzetbaar maken.
De aanpak richt zich op vier programmalijnen: Energy Skills, InfraTalenten, Internationale Vakkrachten en een nieuwe vakbekwaamheidsstructuur voor zij-instromers.
Tijdens de sessie werden verschillende initiatieven toegelicht die bijdragen aan het vergroten van de instroom.
Energy Skills
Met Energy Skills worden statushouders en zij-instromers voorbereid op een baan in de sector. Naast vaktechnische kennis krijgen deelnemers ondersteuning op het gebied van taal, vaktaal en begeleiding op de werkvloer. Door opleidingen flexibeler in te richten hoeven kandidaten niet langer te wachten op vaste instroommomenten.
InfraTalenten
Ook de landelijke uitrol van InfraTalenten moet bijdragen aan een grotere en beter georganiseerde instroom van technisch personeel. Na de zomer moet iedere regio beschikken over een InfraTalenten-hub, waarin gezamenlijk met sectorpartners wordt ingezet op instroom, opleiden en begeleiden van zij-instromers.
Internationale vakkrachten: leren van de praktijk
Ook internationale vakkrachten helpen bij het verkleinen van de arbeidsmarktkrapte. Daarom loopt momenteel een pilot waarbij buitenlandse monteurs worden opgeleid en begeleid naar werk in de Nederlandse energiesector. De pilot richt zich niet alleen op de instroom van nieuwe medewerkers, maar ook op het in kaart brengen van knelpunten zoals vergunningprocedures, diploma-erkenning en verblijfsprocessen.
De eerste ervaringen laten zien waar belemmeringen zitten en bieden tegelijkertijd waardevolle inzichten voor de verdere ontwikkeling van de aanpak. Daarnaast leveren de resultaten input voor gesprekken met de landelijke overheid over het wegnemen van belemmeringen, zodat internationale vakmensen sneller aan de slag kunnen in de energietransitie.
Sneller inzetbaar met een nieuwe vakbekwaamheidsstructuur
Een andere belangrijke ontwikkeling is de nieuwe vakbekwaamheidsstructuur voor zij-instromers. Het uitgangspunt is eenvoudig: kijk niet alleen naar wat iemand nog moet leren, maar juist ook naar de kennis en ervaring die al aanwezig is. Via een nulmeting, uitgevoerd door CKB en stichting BLEI, wordt vastgesteld welke competenties een kandidaat al beheerst en welke onderdelen nog nodig zijn om veilig en vakbekwaam aan het werk te kunnen.
Door opleidingen modulair op te bouwen, hoeven kandidaten niet langer een volledig opleidingstraject te doorlopen. Dat verkort de opleidingsduur, versnelt de instroom en zorgt ervoor dat nieuwe medewerkers sneller productief kunnen bijdragen aan de uitbreiding van het elektriciteitsnet.
Begeleiding is minstens zo belangrijk als instroom
Tijdens de groepsdiscussies kwam één thema steeds terug: het aantrekken van nieuwe mensen is belangrijk, maar zonder goede begeleiding blijft de impact beperkt.
Deelnemers benoemden dat veel organisaties voldoende werk hebben, maar onvoldoende capaciteit om nieuwe collega’s goed te begeleiden. Ook werd gewezen op het belang van ervaren vakmensen. Hun kennis is onmisbaar voor het opleiden van nieuwe medewerkers. De wens werd uitgesproken om te onderzoeken hoe deze expertise langer behouden kan blijven, bijvoorbeeld in een rol als leermeester of begeleider.
Daarnaast werd benadrukt dat organisaties niet alleen nieuwe medewerkers moeten ondersteunen, maar ook bestaande teams moeten voorbereiden op het werken met nieuwe doelgroepen en verschillende culturele achtergronden.
Samen versnellen
De sessie maakte duidelijk dat er niet één oplossing bestaat voor de arbeidsmarktopgave. De versnelling zit juist in de combinatie van maatregelen: slimmer opleiden, nieuwe doelgroepen benutten, begeleiding versterken en ervaringen delen tussen netbeheerders, aannemers, opleiders en overheid.
Door samen te leren en succesvolle initiatieven op te schalen, werkt Taskforce Elektra aan voldoende vakmensen om de uitbreiding en verzwaring van het elektriciteitsnet mogelijk te maken.
Foto-impressie
Bekijk hieronder een sfeerimpressie van de deelsessie Arbeid.
